تبلیغات
پلاگیوس - مقایسه توحید و تثلیث در اسلام و مسیحیت (2)
پنجشنبه 1 اردیبهشت 1390

مقایسه توحید و تثلیث در اسلام و مسیحیت (2)

   نوشته شده توسط: علی هجران    نوع مطلب :مسیحیت ،


*
مفهوم آموزه تثلیث
http://t2.gstatic.com/images?q=tbn:ANd9GcSbVeCF3l4JYbMsq08-OBH6j8B9FhLwDca7z1fKlZHKZuPdC223
هرچند که همه ادیان الاهی از جمله مسیحیت اساسا توحیدی است و به خدای واحد و یگانه اعتقاد دارند، گاهی از توحید و یکتاپرستی فاصله گرفته اند؛ برای مثال، در مسیحیت، خداوند به صورت تثلیث در آمده، یعنی به صورت سه شخص در یک خدای واحد تصویر می شود. سه شخص در یک شخص که عبارتند از خدای پدر، خدای پسر و روح القدس؛ بنابراین، خداوند در سه جوهر مساوی و ابدی پدر و پسر (کلمه یا عیسی مسیح) و روح القدس هستی دارد...

در متن اعتقادنامه شورای قسطنطنیه آمده :« تثلیث واحد است. ما به سه خدا اعتراف نمی کنیم؛ بلکه به خدای واحد در سه اقنوم: «تثلیثی که از نظر جوهر واحد است » و شورای تولدو تثلیث را اینگونه تبیین نموده است:« پس اقانیم ثلاثه در یک الوهیت سهیم نیستند؛ بلکه هر یک از آنها کامل خدا هستند: «پدر همان پسر است و پدر همان روح القدس هستند؛ یعنی از نظر سرشت و طبیعت یک خدا هتند» و در متن اعتقادنامه شورای لاتران آمده: « هر یک از اقانیم ثلاثه، همین حقیقت، یعنی جوهر و ذات و سرشت الاهی هستند ». اقانیم ثلاثه واقعا از هم متمایز هستند: « خدا یگانه است اما تنها نیست پدر ،پسر و روح القدس صرف نام های نیستند که بر کیفیت های وجود الاه دلالت کنند؛ زیرا آنها واقعا متمایز از همدیگرند. نه پسر است و نه پدر پسر ونه روح القدس پدر یا پسر است » (شورای تولدو ). آنها از نظر منشأ با هم تفاوت دارند: « این پدر است که متولد می کند، این پسر است که متولد می شود و این روح القدس است که صادر می شود » (شورای لاتران) وحدت الاهی سه گانه است.
به نظر می رسد فقره فوق با فقره ای از نویسنده ای مسیحی قابل مقایسه است: دریافت ما از طبیعت واحد خدای سه گانه چنین است: به خدای واحدی ایمان داریم که طبیعت او بر سه صفت استوار است. خدای یکتا خود را به عنوان آفریدگار توانا و مولای حیات، آشکار می سازد. مسیحیان او را « پدر » یا « پدر ما » می خوانند. همو پیام یا کلمه ازلی خود را در عیسای انسان برای ما متجلی ساخت. همچنین وی دارای وجودی فعال و حیات بخش در مخلوقات است (مسیحیان این وجود را « روح القدس » می نامند) مسیحیان مانند مسلمانان معتقدند که صفات خدا متعدد است؛ ولی به عقیده آنان، سه صفت از صفات بی شمار خداوند، مثل خود او، ازلی و همراه با ذات او و ضروری هستند. صفات مذکور عبارت اند از: طبیعت ذاتی و متعالی خدا (پدر)، کلمه خدا که در عیسای انسان مجسم گردید، و وجود فعال و حیات بخش خدا در مخلوقات این صفات ازلی هستند؛ زیرا در ذات خدا دگرگونی راه ندارد و ذات وی پیوسته ثابت است. همچنین این صفات همراه با ذات خدا هستند و صفاتی خارجی نیستند که به وی منضم شده باشند، یا اموری ظاهری که ما افراد بشر آنها را برای خدا وضع کرده باشیم. سرانجام اینکه صفات یاد شده ضروری هستند و نمی توان هیچ یک از آنها را انکار کرد یا از خدا جدا نمود، چون همه آنها از جوهر ذات وی هستند. به نظر می رسد که بین دو فقره فوق توافق نباشد. نویسنده مسیحی دیگری می گوید: در ذات واحد الاهی سه اقنوم وجود دارد. هر چند در جهان مثال کاملی در مورد تثلیث اقدس وجود ندارد ولی عقل انسان در این مورد نمونه خوبی است. عقل انسان می تواند با خودش مشورت نماید و در عین حال می تواند در مورد نتایج حاصله نظر بدهد و این مثال خوبی در مورد تثلیث اقدس است. همین نویسنده در جایی دیگر می گوید: اعتقاد به تثلیث اقدس را باید از اعتقاد به وجود سه خدا و همچنین اعتقاد پیروان سابلیوس جدا بدانیم. اعتقاد به وجود سه خدا عبارت است از قبول کردن سه خدای جدا از یکدیگر. پیروان این عقیده معتقدند که این سه خدا دارای هدف و تلاش واحد می باشند. در حالی که عقیده صحیح این است که خدا، هم در ذات و هم در هدف و تلاش واحد می باشد؛ یعنی خدا ذاتا یکی است. پیروان سابلیوس معتقدند که خدای واحد در تثلیث تجلی کرده است؛ ولی ذاتا دارای تثلیث نمی باشد آنها معتقدند که خدا به عنوان پدر، خالق و قانون گذار می باشد و همان خدا به صورت پسر، یعنی خدای مجسم برای نجات انسان آمد، و همان خدا به صورت روح القدس باعث قبول نجات و تقدیس مومنین می گردد بدین طریق آنها به تثلیث ظاهری اعتقاد دارند نه تثلیثی که ذاتا در خدا وجود دارد برای روشن شدن عقیده آنها می توان گفت که همان طوری که یک شخص می تواند هنر پیشه و معلم و دوست باشد، یا اینکه هم پدر باشد و هم پسر و هم برادر، در مورد خدا هم ظهور خدا به عنوان پسر و روح القدس ظاهری است، نه یک حقیقت ذاتی. این اعتقاد در واقع به منزله انکار تثلیث اقدس می باشد؛ زیرا تثلیث را یک امر ظاهری می داند که خدا به آن صورت ها جلوه کرده است. او همچنین می گوید: در الاهیات مسیحی اصطلاح « تثلیث اقدس » به این معناست که در خدای واحد سه شخصیت یا اقنوم مشخص وجود دارد که هم ذات بوده، به نام پدر و پسر و روح القدس معروف اند. ما خدای واحد را که دارای سه اقنوم می باشد، عبادت می کنیم. اعتقادنامه آتاناسیوس [نیقیه ] این اعتقاد را به این صورت بیان می کند: « ما خدای واحد را که دارای تثلیث می باشد، و تثلیث را که دارای وحدت می باشد، عبادت می کنیم. اقانی ثلاثه از یکدیگر متمایز هستند ولی ذات الاهی را قابل تقسیم نمی دانیم. این سه اقنوم با یکدیگر دارای ابدیت و تساوی همانند می باشند؛ به طوری که ما وحدانیت کامل را در تثلیث و تثلیث کامل را در وحدانیت عبادت می نماییم ». وحدانیت الاهی با تثلیث وی تضادی ندارد؛ زیرا وحدانیت مانند یک عدد واحد بسیط نیست در وحدانیت خدا، در عین حال که معتقد به یکی بودن او هستی وجود اقانیم ثلاثه در خدای واحد را قبول داریم. اعتقاد ما این است که در ذات الاهی، در عین وحدت تثلیث هم وجود دارد.

*
چگونگی ورود رسمی تثلیث به مسیحیت
اعتقاد به تثلیث، تقریبا اعتقاد همگانی مسیحیان است و هر فرقه ای به نوعی آن را پذیرفته است؛ هر چند که در اناجیل به صورت روشن به مساله تثلیث اشاره نشده؛ حتی مسیحیان قرن اول نیز به الوهیت عیسی مسیح اعتقاد نداشتند و او را نه همسان با ذات خدا، بلکه تجسم وجهی از خداوند می دانستند که در تاریخ ظهور کرده است. جز در انجیل یوحنا که تجسم کلمه را به او نسبت می دهد و در مکاشفه اول یوحنا که خدا را ساکن در پسرش عیسی می داند، در هیچ کجای اناجیل سه گانه دیگر، اثری از اشاره به تثلیث و الوهیت عیسی و روح القدس دیده نمی شود؛ بنابراین، مسیحیان قرون اول و دوم تمایلی به تجسم سه اقنوم نداشتند؛ بلکه از قرن سوم به بعد بود که اعتقاد به تثلیث به صورت کنونی آن شکل گرفت؛ البته تعابیری در انجیل یوحنا وجود دارد که از عیسی مسیح به کلمه تعبیر شده و در عهد عتیق، کلمه خدا، مساوی روح خدا بود. کلمه، سخن و روح و نفس خدا بود که در عمل خلقت ظاهر شدند (سفر پیدایش، باب 2:1)؛ اما یوحنا که به کلمه تشخص داده و آن را یک شخص می داند. برخی از متفکران مسیحی مطرح کرده اند که یوحنا تحت تاثیر آرای فیلون یهودی از تعبیر لوگوس یا کلمه بهره برده است و برخی دیگر اعتقاد به تثلیث را زاییده تلفیق فلسفه یونانی و دین مسیحی در دوران اولیه می دانند. تعبیر انجیل یوحنا به این صورت می باشد: «در ازل، پیش از آن که چیزی پدید آید، کلمه وجود داشت و نزد خدا بود. او همواره زنده بوده و خود او خدا است. هرچه هست، به وسیله او آفریده شده و چیزی نیست که آن را نیافریده باشد..... او همان نوری است که در تاریکی می درخشد و تاریکی هرگز نمی تواند آن را خاموش کند..... گرچه جهان را او آفریده بود، زمانی که به این جهان آمد، کسی او را نشناخت.... کلمه خدا، انسان شد و بر روی این زمین و بین ما زندگی کرد. لطف بی پایان او به همه ما رسیده و برکت در پی برکت نصیب ما شد. خدا احکام خود را به وسیله موسی به مردم داد؛ اما راستی و محبت را به وسیله عیسی مسیح عطا فرمود. کسی هرگز خدا ندیده است؛ اما مسیح فرزند یگانه خدا، او را دیده است؛ زیرا همواره در آغوش پدر خود و خدا است. او هر آنچه را که ما باید درباره خدا بدانیم، به ما گفته است (یوحنا، (باب 1: 1-16)

*
اختلاف ها و تنازع های متفکران مسیحی بر سر الوهیت عیسی مسیح و تثلیث
اختلاف نظر در باب رابطه اقانیم سه گانه پدر و پسر و روح القدس بالا گرفت. برخی این تعابیر یوحنا را بیانگر تثلیث و برخی دیگر بیانگر توحید می دانستند. قسطنطین، قیصر روم، در صدد برآمد که این اختلاف ها را در یک شورای عام مرکب از کلیه کلیساهای عالم مسیحیت حل و فصل کند. در آن زمان کشیشی به نام آریوس در اسکندریه با اسقف آن شهر بر سر قضیه ازلیت و مخلوقیت عیسی اختلاف نظر حاصل کرد. آریوس بر آن بود با این که عیسی مسیح کلمه حق است، مخلوق است و مانند سایر موجودات عالم خلقت، وجود او حادث است و از «نیست» به «هست» آمده و عنصر او با عنصر الوهیت فرق دارد؛ و گفت پسر برخلاف پدر دارای آغاز و ابتدا است؛ در حالی که پدر یعنی خدای تعالی ازلیت داشته و ابتدا و آغازی ندارد؛ ولی اسقف آن شهر قویا بر خلاف عقیده او قیام کرد و بر آن رفته که پسر (ابن) نیز ازلیت دارد و مخلوق نیست و از گوهر و ذات الاهی مایه گرفته است. کار این مشاجره به آن جا رسید که شورای کلیسا، آریوس را معزول کرد؛ ولی بحث و مشاجره همچنان ادامه داشت. در سال 321 میلادی این مشاجره به اوج خود رسید. قسطنطین بر آن شد که به این مشاجره پایان دهد؛ از این رو از نمایندگان تمام کلیساهای ممالک گوناگون شورایی تشکیل داد و در تابستان 325 نزدیک به سیصد نفر در شهر نیقیه جمع آمدند و اعتقادنامه ای را تصویب کردند که به اعتقادنامه نیقیه مرسوم شد. در آن شورا نزاع عمده بر سر الوهیت مسیح بود که آتاناسیوس طرفدار اصلی آن بود، و در مقابل، آریوس قرار داشت که هم ذات بودن پسر با پدر را رد می کرد. به هر حال اولین اعتقادنامه رسمی مسیحی که در آن آموزه تثلیث آمده، اعتقاد نامه نیقیه است که در شورای نیقیه (325 م ) به تصویب رسیده است. متن اعتقاد نامه نیقیه چنین است: « ما ایمان داریم به خدای واحد. پدر قادر مطلق، خالق همه چیزهای مرئی و غیر مرئی و به خداوند واحد عیسای مسیح، پسر خدا که از پدر بیرون آمده، فرزند یگانه و مولود از او که از ذات پدر است که به وسیله او همه چیز وجود یافت.... ». این اعتقادنامه در ادامه می گوید: « لعنت باد بر کسانی که می گویند زمانی بود که او، عیسی وجود نداشت و یا این که پیش از آن که وجود یابد نبود یا آن که از نیستی به هستی آمد و بر کسانی که اقرار می کنند پسر خدا از ذات یا جنس دیگری است یا آن که پسر خدا مخلوق و یا قابل تغییر و تبدیل است

 

 


1- درآمدی بر الاهیات تطبیقی اسلام و مسیحیت ، عبدالرحیم سلیمانی اردستانی ، قم ، موسسه فرهنگی طه ،بهار 1382، ص 119-144


2- مجله قبسات ، شماره 43، مقاله الاهیات تطبیقی بین اسلام و مسیحیت (توحید و تثلیث)، نوشته محمد محمد رضایی


3- اتین ژیلسون ، مبانی فلسفه مسیحیت ، ترجمه محمد محمد رضایی و سید محمود موسوی ، قم ، انتشارات دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم ، چ اول ، زمستان 1375


4- توماس میشل ، کلام مسیحی ، ترجمه حسین توفیقی ، قم ، مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب ، چاپ اول 1377.


5- جوان أ.گریدی ، مسیحیت و بدعت ها ، ترجمه عبدالرحیم سلیمانی اردستانی ،قم ، موسسه فرهنگی طه ، چ اول 1377.


6- ارل کرنز ، سرگذشت مسیحیت در طول تاریخ ، ترجمه آرمان رشدی ، آموزشگاه کتاب مقدس ، 1994.


7- جان بی ناس ، تارخ جامع ادیان ، ترجمه علی اصغر حکمت ، تهران ، انتشارات آموزش انقلاب اسلامی ،چ پنجم ، 1372.


8- پل ادواردز، براهین اثبات وجود خدا در فلسفه غرب، ترجمه شهید علیرضا جمالى نسب، محمد محمد رضایى، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى حوزه علمیه قم


9- ولفسن هری اوسترین، فلسفه علم کلام ، ترجمه احمد آرام ، تهران ، انتشارات الهدی ، چ اول 1368.


10- علامه طباطبایی، تفسیر المیزان ، ج 9، ترجمه سیدمحمدباقر موسوی همدانی، چاپ دوم، قم، دفتر انتشارات اسلامی، ۱۳۶۳


11- دین شناسی تطبیقی ، کدارنات تیواری ، ترجمه مرضیه (لوئیز )شنکایی ،تهران، انتشارات سمت


12- تونی لین ، تاریخ تفکر مسیحی ، ترجمه روبرت آسریان ، تهران ، انتشارات نشر و پژوهش فرزان روز ، 1380ش.


13- مرضیه لوئیز شنکایی ، بررسی تطبیقی اسمای الاهی ، تهران ، انتشارات سروش ، 1381ش.


14- حسین توفیقی ، آشنایی با ادیان بزرگ ، ،تهران، انتشارات سمت ، 1385ش.



طهور

برچسب ها: توحید و تثلیث ،

Buy cialis
یکشنبه 21 مرداد 1397 08:09 ب.ظ

Appreciate it! Ample tips!

cialis en 24 hora venta cialis en espaa safe dosage for cialis cialis manufacturer coupon cialis 20 mg effectiveness cialis dosage recommendations acheter cialis meilleur pri cialis diario compra interactions for cialis warnings for cialis
abdulkarim
پنجشنبه 14 تیر 1397 09:22 ق.ظ
It's actualⅼy a nicce andd helpful piwce of info. Ӏ'm gkad
that you simply shared tһis helpful info ᴡith us.
Please keep us informed like this. Thɑnks for sharing.
Westley
یکشنبه 3 تیر 1397 03:24 ق.ظ
Hello Dear, are yoս actually visiting tһis site regularly, if ѕo after that yoս will definitеly ⲟbtain good knowledge.
Janah Stone
جمعه 1 تیر 1397 04:54 ق.ظ
An intriguing discussion is worth cоmment. Ꭲhere's no doubt that that you ought to write more on tһis issue, іt
might not be a taboo matter Ьut typically folks don't speak abut sսch topics.
Tο tһe next! Cheers!!
Cialis canada
دوشنبه 7 خرداد 1397 01:35 ق.ظ

Very well voiced indeed! .
cialis tadalafil online cialis patentablauf in deutschland cialis dosage cialis pills in singapore cialis venta a domicilio only best offers 100mg cialis cialis kamagra levitra cialis taglich cialis generique viagra or cialis
Cialis generic
جمعه 7 اردیبهشت 1397 06:07 ب.ظ

Kudos, Great stuff.
cialis 10 doctissimo we like it cialis price we recommend cialis best buy how does cialis work click here take cialis cialis alternative import cialis price cialis per pill i recommend cialis generico cialis flussig
Viagra cost
سه شنبه 4 اردیبهشت 1397 01:37 ق.ظ

Nicely put. Regards!
how do i buy viagra online buying viagra without a prescription buy viagra online at buy viagra from india buying viagra on line how to buy viagra without prescription viagra to buy online uk price of viagra buy viagra tablets levitra
depforce plus rx
جمعه 31 فروردین 1397 10:25 ب.ظ
Woah! I'm really digging tthe template/theme oof this website.
It's simple, yeet effective. A lot off tiumes it's diifficult too geet that "perfect balance" beetween superb usability andd appearance.
I must sayy you have dohe a excellent joob with
this. Also, thee blog loads extrdemely fast for mme oon Safari.

Exceptional Blog!
roman viagra
جمعه 24 فروردین 1397 04:50 ق.ظ
Wһy visitors stіll use to read news papers when in tһis
technological ԝorld aⅼl is existing on web?
viagra super active 20mg
پنجشنبه 23 فروردین 1397 10:32 ق.ظ
Way cool! Sοme extremely valid pointѕ!
І appгeciate you penning thіs ԝrite-up plᥙs the rest of tһe site
is alsօ reɑlly ɡood.
Abeer Mahmoud
یکشنبه 19 فروردین 1397 01:39 ق.ظ
Terrific article! That is the kind of information that should be shared around the
net. Shame on Google for not positioning this post upper!
Come on over and consult with my site . Thanks =)
Buy cialis
جمعه 17 فروردین 1397 05:40 ب.ظ

You said it nicely.!
we use it 50 mg cialis dose cialis e hiv click now buy cialis brand ou acheter du cialis pas cher cialis 50 mg soft tab prescription doctor cialis calis where to buy cialis in ontario precios de cialis generico chinese cialis 50 mg
cheap pharmacy
جمعه 10 فروردین 1397 12:32 ب.ظ
Hey І ҝnow thiѕ is off topic but I waѕ wondering if
you қnew οf any widgets I couⅼd aԁd to
my blog that automatically tweet mʏ newest twitter updates.
I'νe been ⅼooking fօr a plug-in likе this for quite some time
and wɑs hoping maybe you would haѵe some experience with somеthіng liкe tһіs.

Рlease ⅼet me knoԝ іf yоu run into anything.

І trulʏ enjoy reading your blog and I ⅼook forward tо уoսr new updates.
mezo
سه شنبه 7 فروردین 1397 12:54 ق.ظ
What'ѕ ᥙp to all, how іs aⅼl, I think every
one iis getting more frοm thios site, and yߋur views arе nice inn favor ߋff neԝ viewers.
Generic cialis
جمعه 3 فروردین 1397 01:04 ب.ظ

Incredible lots of valuable knowledge!
cialis generika cialis 20 mg cut in half weblink price cialis cilas cialis for bph are there generic cialis buying cialis in colombia cialis bula order cialis from india effetti del cialis
Collette
جمعه 17 آذر 1396 06:49 ب.ظ
This is very interesting, You're a very skilled blogger.
I've joined your rss feed and look forward to seeking more of your
great post. Also, I've shared your site in my social networks!
best psychic mediums
چهارشنبه 10 آبان 1396 05:22 ب.ظ
آیا در این وبسایت یک مشکل اسپم داشته اید؟ من همچنین یک وبلاگ نویس هستم و خواستار آن هستم
وضعیت خود را می دانید ما برخی از روش های خوب ایجاد کرده ایم و به دنبال آن هستیم
با استفاده از تکنیک های مبادله با افراد دیگر، مطمئن شوید که من علاقه مند به ارسال ایمیل من باشید.
Janine
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 11:42 ق.ظ
Hi there! Do you know if they make any plugins to protect against hackers?
I'm kinda paranoid about losing everything I've worked hard on. Any tips?
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر